EVREN Nedir? Savunma Sanayiinin Yerli Yapay Zeka Platformu İşletmelere Ne Sunuyor?

Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) bünyesinde geliştirilen EVREN, yapay zeka projelerinin veri hazırlığından canlı kullanıma kadar tüm adımlarını yurt içindeki altyapıda tek çatı altında topluyor.

Yapay zeka ile çalışmak isteyen kurumların önündeki engeller uzun süredir aynı: yüksek maliyetli işlem gücü ve verinin yurt dışındaki sunuculara gönderilme zorunluluğu. EVREN, bu iki soruna yerli bir çözüm sunmak amacıyla hazırlandı ve 2026 yılında e-Devlet girişiyle kullanıma açıldı.

Bu yazıda EVREN’in ne olduğunu, hangi araçları sunduğunu, kredi sisteminin nasıl işlediğini ve işletmelerin platformu kullanırken nelere dikkat etmesi gerektiğini ele aldık.

EVREN Nedir?

EVREN; savunma sanayii firmaları başta olmak üzere üniversiteler, teknoloji şirketleri, girişimler ve bireysel geliştiriciler için tasarlanmış uçtan uca bir yapay zeka geliştirme platformudur. Teknik literatürde bu tür sistemlere MLOps platformu adı verilir: Bir modelin hayat döngüsündeki her aşama, yani verinin toplanması, etiketlenmesi, modelin eğitilmesi, test edilmesi ve kullanıma sunulması aynı ortamda yönetilir.

Platformu benzerlerinden ayıran en önemli özellik, egemen altyapı yaklaşımıdır. İstemler, yanıtlar ve kullanım kayıtları Türkiye’deki sunucularda işlenir; veriler yabancı bulut hizmetlerine aktarılmaz. Arayüz de tamamen Türkçedir.

EVREN ana sayfası ve platform göstergeleri (Görsel: evren.ssyz.org.tr)

Platformda Neler Yapılabiliyor?

• Veri yönetimi: Veri setleri sürüm takibiyle saklanır, kalite puanı alır ve eğitim ile test için otomatik olarak bölümlenebilir.
• Akıllı etiketleme: Görüntülerde kutu, poligon ve anahtar nokta; metinlerde varlık (NER), seslerde ise bölge etiketlemesi yapılabilir. SAM 3 ve YOLO tabanlı otomatik ön etiketleme, elle yapılan işi önemli ölçüde azaltır.
• Model eğitimi: Görüntü, ses ve dil modelleri yüksek başarımlı GPU kümesinde dağıtık olarak eğitilir; eğitim metrikleri canlı olarak izlenebilir.
• Görüntü çıkarımı: Eğitilen nesne tespit modelleri webcam akışı, tekil görüntü veya video üzerinde gerçek zamanlı olarak çalıştırılabilir.
• Büyük dil modelleri: Sohbet, kod yazma, belge okuma, OCR, konuşmayı metne çevirme ve metni seslendirme gibi işler için açık ağırlıklı model filosu tek bir API üzerinden sunulur. API’nin OpenAI uyumlu olması, mevcut yazılımlara entegrasyonu kolaylaştırır.
• Güvenlik: Tek oturum açma (SSO), rol tabanlı erişim yetkileri, veri izolasyonu ve denetim kayıtları kurumsal kullanım göz önünde bulundurularak kurgulanmıştır.

Platformun sunduğu temel araçlar (Görsel: evren.ssyz.org.tr)

Altyapı: Yurt İçinde Süper Bilgisayar Gücü

EVREN’in arkasında Türkiye’de konumlanan bir yüksek başarımlı hesaplama (HPC) kümesi bulunuyor. Platformun paylaştığı bilgilere göre:

• Eğitim kümesinde 8 sunucuya dağılmış 64 adet NVIDIA H200 GPU yer alıyor; her GPU 141 GB belleğe sahip.
• Sunucular birbirine 400 Gbps InfiniBand ağıyla bağlı. Bu sayede büyük modeller birden fazla sunucuda eş zamanlı olarak eğitilebiliyor.
• Görüntü işleme modellerini çalıştırmak için ayrıca 8 adet NVIDIA RTX A6000 GPU‘dan oluşan bir çıkarım sunucusu bulunuyor.

Bu ölçekte bir donanımı kurmak ya da yurt dışındaki bulut sağlayıcılarından saatlik olarak kiralamak, özellikle KOBİ’ler ve araştırma ekipleri için ciddi bir maliyet kalemi oluşturuyor. EVREN bu kaynağı katkı karşılığında erişilebilir hale getiriyor.

EVREN’in yüksek başarımlı hesaplama altyapısı (Görsel: evren.ssyz.org.tr)

Kredi Sistemi Nasıl İşliyor?

EVREN’de ödeme para ile değil, kredi (CR) ile yapılıyor. e-Devlet ile yapılan ilk girişte hesaba 1.000 CR başlangıç kredisi tanımlanıyor. Sonrasında krediler platforma katkı sağlanarak kazanılıyor:

• Veri seti yüklemek ve yayımlamak,
• Diğer kullanıcıların veri setlerinde etiketleme yapmak,
• Eğitilmiş modelleri paylaşmak,
• Düzenli giriş, onaylanan katkılar ve yararlı yorumlar gibi topluluk etkinlikleri.

Kazanılan krediler model eğitimi, çıkarım istekleri, otomatik ön etiketleme ve veri dışa aktarımı için harcanıyor. GPU kullanımı, aynı anda kullanılan GPU sayısına göre kademeli olarak GPU başına saatte 10 ile 35 CR arasında fiyatlandırılıyor. Platformdaki hesaplayıcı ile bir eğitimin kaç kredi tutacağı önceden görülebiliyor.

Dil modelleri tarafında ise platformun duyurusuna göre 1 Aralık 2026 tarihine kadar tüm çıkarım istekleri kredi bakiyesinden bağımsız olarak ücretsiz sunuluyor; hesap başına günlük 15 milyon token kota uygulanıyor.

Kredi sisteminin işleyişi: kayıt, katkı ve GPU kullanımı (Görsel: evren.ssyz.org.tr)

Kimler Kullanabilir, Nasıl Giriş Yapılır?

Platform; savunma sanayii şirketleri, üniversiteler, araştırmacılar, öğrenciler, teknoloji girişimleri ve geliştiricilerin kullanımına açık. Giriş adımları oldukça basit:

1. evren.ssyz.org.tr adresine girin.
2. e-Devlet ile Giriş Yap butonuna tıklayarak kimliğinizi doğrulayın.
3. Başlangıç krediniz tanımlandıktan sonra veri seti oluşturabilir, model filosunu sohbet ekranında deneyebilir veya API anahtarı alarak kendi uygulamanızdan bağlanabilirsiniz.

İşletmeler İçin EVREN Ne İfade Ediyor?

EVREN savunma sanayii odağında geliştirilmiş olsa da sunduğu araçların önemli bir kısmı günlük iş hayatında doğrudan karşılık buluyor:

• Belge dijitalleştirme: Kağıt arşivlerin, eski faturaların ve sözleşmelerin OCR modelleriyle aranabilir metne dönüştürülmesi.
• Talep ve şikayet sınıflandırma: E-posta veya formlarla gelen müşteri taleplerinin konu, aciliyet ve risk durumuna göre otomatik olarak ayrıştırılması. Platformda bu tür işler için Türkçeye özel ince ayar yapılmış bir karar modeli de bulunuyor.
• Çağrı ve toplantı kayıtları: Konuşmayı metne çeviren model ile çağrı merkezi ve toplantı kayıtlarının yazıya dökülmesi.
• Kurum içi asistanlar: Prosedürler, ürün katalogları veya teknik dokümanlar üzerinden soruları yanıtlayan asistanların, veriyi yurt dışına göndermeden geliştirilmesi.
• Görüntü tabanlı kontrol: Üretim hattında hatalı ürün tespiti veya depoda ürün sayımı gibi senaryolar için nesne tespit modellerinin eğitilmesi.

Dil modellerine yurt içi altyapı üzerinden erişim sunan LLM Çıkarımı ekranı (Görsel: evren.ssyz.org.tr)

Kullanmadan Önce Dikkat Edilmesi Gerekenler

Platform ne kadar güçlü olursa olsun, kurumsal veriyle çalışmaya başlamadan önce bazı noktaların netleştirilmesi gerekir:

• KVKK yükümlülükleri devam eder. Verinin yurt içinde işlenmesi önemli bir avantajdır; ancak aydınlatma, açık rıza ve veri minimizasyonu gibi yükümlülükler veri sorumlusu olarak işletmenize aittir.
• Paylaşım ayarlarını kontrol edin. Kredi sistemi veri seti ve model paylaşımını ödüllendirir. Müşteri bilgisi, ticari sır veya fiyat listesi içeren verileri herkese açık veri setlerine yüklememeye özen gösterin.
• Ücretsiz dönemin sonrasını planlayın. Duyurulan ücretsiz kullanım süreleri ve kotalar değişebilir. Kritik bir iş sürecini platforma bağlamadan önce güncel koşulları mutlaka kontrol edin.
• Kurumsal bir yapay zeka politikası belirleyin. Hangi verinin hangi araçla işlenebileceğini yazılı hale getirmek, çalışanların farklı platformlara kontrolsüz veri yüklemesinin önüne geçer.

Her Teknolojik Adımın Temeli: Düzenli Veri

Yapay zeka modelleri ancak beslendikleri veri kadar başarılıdır. Dağınık Excel dosyaları, birbirini tutmayan stok kayıtları ya da eksik cari bilgileri üzerine kurulan hiçbir sistem doğru sonuç üretemez. Bu durum yalnızca yapay zeka için değil; raporlamadan bütçe planlamasına kadar işletmedeki her karar süreci için geçerlidir.

DİA ERP gibi entegre bir ERP sistemi; satış, satın alma, stok, finans ve muhasebe verilerini tek bir veri tabanında, standart bir yapıda tutar. Böylece yöneticiler güncel ve tutarlı raporlara anında ulaşır, departmanlar aynı veri üzerinden çalışır ve işletme yeni teknolojilere geçişte sağlam bir zemine sahip olur.

Mevcut süreçlerinizi gözden geçirmek, ERP altyapınızı kurmak ya da yenilemek istiyorsanız, işletmenizi doğru analiz eden deneyimli bir iş ortağıyla ilerlemek hem zaman hem maliyet açısından büyük fark yaratır. TEPE Bilişim, DİA ERP kurulumu, eğitimi ve desteğiyle bu süreçte yanınızda olur.

Teknoloji değişiyor, sağlam altyapı her zaman kazandırıyor.
DİA ERP ile satıştan muhasebeye tüm süreçlerinizi tek çatı altında toplayın,
verilerinizi güvenli, düzenli ve erişilebilir biçimde yönetin.
Savunma Sanayiinin Yapay Zeka EVREN’i

📍 Bize Ulaşın: tepebilisim.com – 0850 802 42 42
📞 Satış ekibimizle iletişime geçerek DİA ERP çözümleri hakkında bilgi alın.